Scheiden en alimentatie: 6 zaken die je moet weten

23 april 2020

Als je besluit van elkaar te scheiden is het in veel gevallen nodig om financiële afspraken te maken voor na de scheiding. Als je kinderen hebt, ben je verplicht naar draagkracht bij te dragen aan de kosten voor de opvoeding en verzorging van de kinderen. Zo'n financiële regeling heet kinderalimentatie. Als één van jullie niet kan rondkomen na de scheiding heeft de ander de verantwoordelijkheid om financiële steun te bieden. Dit heet partneralimentatie. Wat moet je hierover weten?

Pagina inhoud

    Scheiden alimentatie: 6 zaken die je moet weten

    Als je in een echtscheiding zit vraag je je waarschijnlijk af of je recht hebt op alimentatie: kinderalimentatie en/of partneralimentatie. Ook kan het zijn dat je vermoedt dat je dit moet gaan betalen. 

    Het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen berekent waar je recht op hebt of verplicht toe bent in een alimentatieberekening. Hierbij kijken ze naar jullie draagkracht: hoeveel hebben jullie te besteden. Ook kijken ze bij kinderalimentatie naar wat je kind nodig hebt en bij partneralimentatie naar wat jij nodig hebt: de behoefte. Zodra de berekening(en) zijn opgenomen in jullie scheidingsconvenant en/of ouderschapsplan en bekrachtigd zijn door de rechter, zijn deze afspraken bindend en zelfs afdwingbaar.

    1. Nieuwe partner na scheiding en alimentatie

    Wanneer jij of je ex-partner na jullie scheiding met een nieuwe partner trouwt heeft dit effect op het te ontvangen of te betalen bedrag aan alimentatie. 

    Nieuwe partner en kinderalimentatie

    Zo kan in een nieuw samengesteld gezin een stiefouder ook moeten meebetalen aan de kinderalimentatie, wanneer hij of zij getrouwd is met jou of je ex-partner met wie je kinderen hebt. Dit geldt ook voor geregistreerd partnerschap. 

    Bij de kinderalimentatie berekening bij een samengesteld gezin wordt onder andere gekeken naar het aantal kinderen waarvoor kinderalimentatie betaald moet worden, wie hier nog meer aan meebetalen en of er een wettelijke verplichting is. 

    Nieuwe partner en partneralimentatie

    Degene die partneralimentatie ontvangt heeft hier geen recht meer op op het moment dat hij of zij opnieuw trouwt of een geregistreerd partnerschap aangaat. Ook bij samenwonen kan dit het geval zijn. Het moet dan gaan om samenwonen met je nieuwe partner. 

    2. Alimentatiebedrag veranderen

    Wanneer jullie situatie verandert kunnen jullie ervoor kiezen samen een nieuw alimentatiebedrag af te spreken. Dit kunnen jullie samen overeenkomen. Wanneer jullie alimentatiebedrag is bekrachtigd door de rechtbank, dan moeten jullie een nieuw alimentatieverzoek indienen bij de rechtbank. Het voordeel hiervan is dat de afspraken dan ook afdwingbaar zijn, mocht jij of je (ex-)partner de alimentatie in de toekomst niet (op tijd) betalen. 

    Wanneer je alimentatie moet betalen, maar door eigen beslissing minder inkomsten hebt, zoals wanneer je ervoor kiest minder te werken, verlaagt het kinderalimentatie of partneralimentatiebedrag bedrag niet. Je kunt op onze website verder lezen over het wijzigen van de alimentatie.

    3. Het niet betalen van alimentatie

    Betaalt je ex-partner de alimentatie niet dan is het belangrijk met hem of haar in gesprek te gaan. Zijn er bepaalde omstandigheden waardoor het niet lukt om te betalen? Is het nalatigheid of past het bedrag niet meer bij veranderde omstandigheden? Jullie kunnen nieuwe afspraken maken en deze vastleggen in een overeenkomst. Erover praten is de eerste stap. 

    Dit kan ook met een mediator die jullie helpt om te overleggen en beslissen. Als dit niet lukt kunnen jullie dit ook doen met een advocaat. Als jullie hier ook niet uitkomen kan een van jullie via de advocaat een verzoek indienen bij de rechter. Deze zal beslissen of de gemaakte alimentatie afspraken gewijzigd dienen te worden. 

    Bij het uitblijven van betaling van alimentatie is het soms mogelijk het Landelijk Bureau inning Onderhoudsbijdragen in te schakelen. 

    4. Gevolgen van alimentatie op je uitkering

    Wanneer je na de scheiding een inkomen hebt wat te laag is om jezelf te onderhouden heb je mogelijk recht op een bijstandsuitkering. De gemeente die de uitkering betaalt kijkt wel naar de alimentatie die je ontvangt en mindert deze op je uitkering. Mocht je bijvoorbeeld afgezien hebben van het ontvangen van partneralimentatie, dan wordt dit bedrag alsnog in mindering gebracht van de uitkering of de gemeente verhaalt dit bij de ex-partner. Je hebt hier namelijk vrijwillig vanaf gezien. De afspraken over alimentatie gelden tussen jou en je (ex-)partner en hebben geen derdenwerking. Dit wil zeggen dat de gemeente niet kijkt naar jullie onderling afspraken, maar kijkt naar waar je volgens de tremanormen recht op hebt.  Wil je hier meer over weten? Lees dan verder over hoe alimentatie en uitkering elkaar beïnvloeden

    5. Teveel alimentatie betalen

    Vermoed je dat je te veel alimentatie betaalt aan je ex-partner? Doordat jouw omstandigheden zijn gewijzigd bijvoorbeeld? Ga dan in gesprek met je ex. Jullie kunnen onderling nieuwe afspraken maken of een nieuwe berekening laten maken. Soms is het mogelijk teveel betaalde alimentatie terug te krijgen. Lees meer over dit onderwerp in het artikel Help! Ik betaal teveel alimentatie.

    6. Belasting betalen over alimentatie

    De regels voor het betalen of ontvangen van zowel kinder- als partneralimentatie zijn verschillend. Zo kan degene die partneralimentatie betaalt dit opgeven als aftrekpost bij de belastingaangifte. De ontvanger moet dit opgeven als inkomen. Ook zijn er nog andere aftrekposten bij partneralimentatie, zoals ouderdomspensioen dat je als partneralimentatie doorbetaalt of een afkoopsom van partneralimentatie aan je ex-partner. Voor kinderalimentatie gelden andere regels. Degene die dit betaalt kan dit niet als aftrekpost opgeven bij de belasting en de ontvanger hoeft hier geen inkomstenbelasting over te betalen. Meer weten over dit onderwerp? Lees het artikel belasting over alimentatie: alles over betalen en teruggave.