Wie heeft het gezag over mijn kind na scheiding?

04 maart 2020

Wanneer jullie zijn getrouwd of een geregistreerd partnerschap hebben en samen een kind krijgen of adopteren, zijn jullie automatisch samen verantwoordelijk voor de kinderen. Dit heet gezamenlijk gezag. Toch is het ook mogelijk dat een ouder het gezag heeft wat veel effect heeft op de verzorging van en omgang met de kinderen.

Pagina inhoud

    Wat is het wettelijke gezag over een kind ?

    Wat is de betekenis van gezag over een kind hebben? Gezag hebben over een kind houdt in dat je verantwoordelijk voor hem of haar bent. Bij het hebben van gezag over een kind horen de volgende zaken:

    • Je bent verantwoordelijk voor de verzorging en opvoeding.
    • Je hebt - vrijwel altijd - een onderhoudsplicht: je bent verplicht in de kosten te voorzien voor verzorging en opvoeding tot je kind 18 jaar is. En voor levensonderhoud en studie bij kinderen van 18 t/m 21 jaar.
    • Je beheert het geld en de spullen van het kind.
    • Je bent de wettelijk vertegenwoordiger.

    Bekijk ook de video over ouderlijk gezag op Rechtspraak.nl.

    Gezamenlijk gezag na scheiding

    Zeker na een scheiding kunnen jullie je afvragen: wie heeft er gezag over ons kind? Zijn jullie getrouwd of geregistreerd partners en is jullie kind ten tijde van jullie huwelijk geboren, dan hebben beide ouders automatisch gezag. Wanneer jullie gezamenlijk gezag hebben zijn jullie samen verantwoordelijk voor de kinderen.

    Jullie nemen zowel de kleine als de grote beslissingen samen. Kleine beslissingen zijn bijvoorbeeld die over het spelen met vriendjes, hulp in het huishouden, de zorg voor huisdieren. Grotere beslissingen gaan bijvoorbeeld over de gezondheid van jullie kind of de schoolkeuze.

    Lees meer over het ouderschapsplan

    Een ouder gezag over kind

    Soms is er sprake van gezag door een ouder, ook wel eenhoofdig gezag genoemd. Als de situatie erom vraagt kunnen jullie in overleg besluiten om het gezag aan een van jullie over te dragen. Dit leggen jullie voor aan de rechter. Alleen wanneer er sprake is van een bijzondere situatie geeft de rechter hier gehoor aan. De wet zegt namelijk dat de rechter in twee gevallen het gezag kan beëindigen

    • Wanneer jullie minderjarige kind zodanig opgroeit dat hij of zij in de ontwikkeling ernstig wordt bedreigd en de ouder niet in staat is de verantwoordelijkheid voor de verzorging en opvoeding te dragen.
    • Wanneer de ouder het gezag misbruikt.

    De ouder die gezag heeft moet de ouder zonder gezag informatie geven over de kinderen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan informatie over school of gezondheid. Wanneer de ouder met gezag belangrijke beslissingen wil nemen over de kinderen, moet de ouder zonder gezag wel geraadpleegd worden bij de besluitvorming, maar de ouder met gezag beslist.

    Gezamenlijk gezag kind aanvragen

    Er zijn twee situaties waarin jullie met eenhoofdig gezag alsnog gezamenlijk gezag over het kind willen aanvragen.

    De eerste situatie is de volgende: mochten jullie niet getrouwd of geregistreerd partners zijn geweest toen jullie samen een kindje kregen, heeft meestal enkel de moeder het (eenhoofdig) gezag. Een duomoeder of vader moet gezag over jullie kind aanvragen. Hiervoor moet hij of zij eerst het kind erkennen om vervolgens gezamenlijk gezag aan te vragen bij de rechter. Hiervoor is geen advocaat nodig.

    De tweede situatie is degene waarin de rechter na de scheiding een van jullie met eenhoofdig gezag heeft toegewezen. Als diegene een nieuwe partner heeft, kunnen die samen een verzoek tot gezamenlijk gezag indienen bij de rechtbank, maar hebben hier wel een advocaat voor nodig. Bekijk de regels hiervoor op Rechtspraak.nl.

    Beide ouders geen gezag

    Wanneer er sprake is van andere situaties, bijvoorbeeld wanneer twee mannen wettelijk gezag willen over een kind of twee vrouwen samen een kind adopteren of wanneer moeder minderjarig is zijn de regels net weer iets anders. Bekijk hiervoor de website van Rijksoverheid.